Quy định và hướng dẫn mua cổ phần hạch toán như thế nào?

Mua cổ phần hạch toán như thế nào là vấn đề khá phức tạp và cần phải tuân theo nhiều bước cũng như quy định cụ thể thì mới có thể đưa ra con số chính xác được. Bài viết này dành riêng cho những ai đang làm trong lĩnh vực mua bán công ty hay đầu tư cổ phần, đặc biệt là người có chuyên môn và phải đảm nhiệm phần kinh tế, tài chính cho doanh nghiệp. Cùng xem hướng dẫn và quy định trong bài viết này của Lavn.

Một số điều cơ bản về mua cổ phần 

Một số điều cơ bản về mua cổ phần hạch toán như thế nào?
Một số điều cơ bản về mua cổ phần hạch toán như thế nào?

Trước khi hiểu về mua cổ phần hạch toán như thế nào thì chúng ta bắt buộc phải hiểu những điều cơ bản xung quanh nó. Đầu tiên, việc mua lại cổ phần thực chất chính là một hình thức tổ chức tín dụng đầu tư vào sàn chứng khoán và đang muốn nắm giữa nhiều phần trăm hơn trong việc quyết định các bước đi của công ty. Thông thường loại cổ phần được các tổ chức mua về sẽ được gọi là chứng khoán vốn.

Đây là một loại chứng khoán mà công ty phát hành sẽ không cần phải cam kết những điều khoản ràng buộc về lãi suất, số tiền gốc hay thời hạn thanh toán được đặt ra. Tất cả cá nhân hay tổ chức nào nắm giữ loại chứng khoán tiềm năng này đều có quyền tham gia vào tất cả các đại hội cổ đông và biểu quyết trong các buổi họp về việc thay đổi công ty. Thậm chí, với số phần trăm lớn còn có thể ứng cử bản thân vào ghế Hội đồng quản trị.

Sẽ có 2 trường hợp xảy ra khi sở hữu loại cổ phần này. Nếu doanh nghiệp làm ăn phát đạt, có hoạt động kinh doanh đem về lợi nhuận lớn thì cổ đông sẽ được chia cổ tức với con số không hề nhỏ. Ngược lại, nếu việc làm ăn thua lỗ hoặc phá sản thì cổ đông cũng sẽ phải chịu rất nhiều rủi ro. Tuy nhiên, các đơn vị mua lại với phần trăm lớn thường đang có kế hoạch mua lại hoặc thâu tóm tổ chức đó.

Sử dụng tài khoản nào để hạch toán việc mua cổ phần?

Tìm hiểu về tài khoản mua cổ phần hạch toán như thế nào?
Tìm hiểu về tài khoản mua cổ phần hạch toán như thế nào?

Trong hướng dẫn mua cổ phần hạch toán như thế nào thì các nhà chuyên môn và xử lý hạch toán sẽ phải biết cách sử dụng tài khoản chính xác theo quy định của nhà nước. Nếu không cẩn thận về bước này rất có thể việc mua bán sẽ không diễn ra suôn sẻ thậm chí không thành công. Do vậy, hãy lưu ý sử dụng tài khoản tổng hợp số 34 với nội dung “Góp vốn, đầu tư mua cổ phần”. Tài khoản này có các cấp là II và III, cụ thể:

  • Sử dụng Việt Nam đồng để góp vốn hoặc mua cổ phần: 341
  • Góp vốn hoặc mua cổ phần của tổ chức tín dụng: 3411
  • Góp vốn hoặc mua cổ phần của đơn vị kinh tế: 3412
  • Sử dụng Việt Nam đồng để góp vốn liên doanh: 342
  • Góp vốn liên doanh với tổ chức tín dụng: 3421
  • Góp vốn liên doanh với đơn vị kinh tế: 3422
  • Sử dụng Việt Nam đồng góp vốn  vào công ty con: 343
  • Sử dụng ngoại tệ để thực hiện góp vốn, mua cổ phần: 345
  • Sử dụng ngoại tệ để góp vốn liên doanh: 346
  • Sử dụng ngoại thế góp vốn vào công ty con: 347
  • Các kế hoạch dự phòng để giảm giá: 349

Những quy định và hướng dẫn mua cổ phần hạch toán như thế nào?

Những quy định và hướng dẫn mua cổ phần hạch toán như thế nào?
Những quy định và hướng dẫn mua cổ phần hạch toán như thế nào?

Bởi đây là một giao dịch liên quan tới vấn đề đầu tư quan trọng của công ty và mỗi phi vụ có giá trị lên tới hàng trăm tỷ đồng. Do vậy, mỗi quyết định đều có tác động không nhỏ trên thị trường cũng như các công ty đang làm cùng lĩnh vực. Hãy chú ý tuân thủ các quy định về mua cổ phần hạch toán như thế nào theo hướng dẫn sau:

  • Tổ chức tín dụng góp vốn hoặc mua cổ phần từ những đơn vị, doanh nghiệp khác thì khi hạch toán dựa theo giá trị hiện hữu tại thời điểm mà giao dịch được thực hiện thành công.
  • Một số trường hợp sẽ xảy ra khi giá mua bị chênh lệch thì các kế toán hãy liệt kê chúng vào mục bất lợi kinh doanh còn gọi là negative goodwill. Lúc này, đừng quên hạch toán theo tài khoản Chi phí chờ phân bổ và đảm bảo rằng chúng sẽ được giải ngân theo thời gian được quy định. 
  • Ngược lại, khi giá mua vào được ghi nhận thấp hơn giá thị trường thì nhân viên nên liệt kê chúng vào khoản lợi thế thương mại. Do vậy, hạch toán vào mục Doanh thu chờ phân bổ. Khoản tiền này sẽ được xác định như một khoản thu nhập trong một khoản thời gian cụ thể. 
  • Khi tổ chức tín dụng bán ra hoặc chuyển nhượng cổ phần thì những đơn vị sở hữu tài khoản này sẽ buộc phải xác nhận theo đơn giá tại thời điểm hạch toán phục vụ cho việc tất toán tổng số vốn góp và mua về những cổ phần đã được đầu tư. Nếu xuất hiện một khoảng chênh lệch thì chúng được hạch toán vào tổng hợp kinh doanh cuối cùng.
  • Nếu tổ chức tín dụng góp vốn hoặc thực hiện mua cổ phần bằng đồng ngoại tệ thì khi kê khai vào sổ kế toán sẽ tính theo tỷ giá hối đoái được Ngân hàng Việt Nam công bố. Và chúng bắt buộc phải là giá trị tại thời điểm góp vốn. Tổ chức tín dụng tuyệt đối không được đánh giá lại hay thay đổi sau khi hạch toán. 

Hạch toán mua cổ phần có những giai đoạn nào?

Sẽ có 2 giai đoạn kế toán diễn ra nếu muốn hạch toán việc mua cổ phần của bất cứ tổ chức hay đơn vị nào. Nhân viên đảm nhiệm hãy lưu ý và thực hiện đầy đủ các công đoạn để tránh các trường hợp rủi ro.

Giai đoạn mua vào

Tổ chức tín dụng nếu thực hiện các giao dịch liên quan đến cổ phần thì kế toán sẽ tiến hành hạch toán theo giá mua thời điểm đó. Tài khoản được sử dụng sẽ là 341 và 345. Bên cạnh đó linh hoạt áp dụng các tài khoản khác nếu xuất hiện thêm những yếu tố đan xen.

Giai đoạn bán ra

Tổ chức tín dụng phản ánh các vấn đề về giá mua phục vụ cho việc tất toán. Và khoảng chênh lệch sẽ được liệt kê hạch toán vào tài khoản thu nhập và những chi phí liên quan đến hoạt động mua, góp cổ phần.

Bài viết đã đưa ra quy định và hướng dẫn chi tiết để trả lời cho câu hỏi mua cổ phần hạch toán như thế nào. Các kế toán hoặc người đảm đương nhiệm vụ hạch toán hãy lưu ý và cẩn thận để hạch toán thành công.

5/5 - (1 bình chọn)